REJESTRACJA
Decyzja o utworzeniu EUWT podejmowana jest z inicjatywy jej przyszłych członków i skutkuje obowiązkiem powiadomienia odpowiednich organów państw członkowskich, zgodnie z prawem których dane podmioty zostały utworzone. Wraz z tą informacją przesyła się kopię proponowanej konwencji i statutu.
Rząd państwa członkowskiego przed wyrażeniem zgody bada zapisy konwencji i statutu pod kątem zgodności z prawem krajowym, w tym w zakresie zadań, jakie EUWT ma wykonywać. Powinno to nastąpić w terminie 3 miesięcy (obecnie – w związku z przekraczaniem tego terminu przez władze państwowe – postuluje się przedłużenie go do 6 miesięcy). EUWT uzyskuje osobowość prawną w dniu rejestracji lub publikacji statutu zgodnie z prawem krajowym, zależnie od tego, która z nich nastąpi wcześniej. Członkowie informują zainteresowane państwa członkowskie oraz Komitet Regionów o konwencji oraz o rejestracji lub opublikowaniu statutu. W terminie dziesięciu dni roboczych od rejestracji lub opublikowania statutu EUWT zapewnia wysłanie do Urzędu Oficjalnych Publikacji Wspólnot Europejskich wniosku o opublikowanie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej ogłoszenia informującego o utworzeniu EUWT, zawierającego szczegółowe dane dotyczące jego nazwy, celów, członków oraz siedziby statutowej.
Procedura tworzenia EUWT w Polsce
1. Decyzja o utworzeniu EUWT podejmowana jest z inicjatywy jego przyszłych członków. W przypadku JST uchwałę o przystąpieniu do EUWT podejmuje organ stanowiący JST bezwzględną większością głosów ustawowego składu; inny podmiot prawa publicznego może przystąpić do EUWT na drodze decyzji. Uchwała o przystąpieniu JST lub decyzja o przystąpieniu podmiotu prawa publicznego wchodzą w życie po uzyskaniu zgody Ministra Spraw Zagranicznych, o której mowa poniżej.
2. Aby uzyskać zgodę Ministra Spraw Zagranicznych na przystąpienie do EUWT, oprócz uchwały JST lub decyzji podmiotu prawa publicznego o przystąpieniu do EUWT, do MSZ należy przekazać proponowaną konwencję oraz statut danego EUWT. Konwencja zawierana jest jednogłośnie przez członków i określa przede wszystkim: nazwę oraz siedzibę statutową EUWT, jego członków, zasięg terytorialny, cel i zadania, czas funkcjonowania oraz warunki rozwiązania. Statut przyjmowany jest jednogłośnie przez członków EUWT na podstawie konwencji i zawiera minimum wszystkie jej postanowienia, jak również postanowienia dotyczące sposobu działania organów danego EUWT i ich kompetencji, liczby przedstawicieli członków w każdym z organów, procedury decyzyjne uzgodnienia w zakresie wkładów finansowych oraz odpowiedzialności finansowej członków danego EUWT.
3. Minister Spraw Zagranicznych w ciągu 3 miesięcy od dnia otrzymania dokumentów w uzgodnieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych, Ministrem Finansów oraz Ministrem Rozwoju Regionalnego, podejmuje decyzję w sprawie przystąpienia danego podmiotu do EUWT.
4. Po uzyskaniu zgody Ministra Spraw Zagranicznych EUWT mające siedzibę statutową na terenie RP musi zostać wpisane do Rejestru Europejskich Ugrupowań Współpracy Terytorialnej, prowadzonego w MSZ. Zgłoszenia EUWT do rejestru dokonuje osoba upoważniona przez członków ugrupowania do dokonywania czynności związanych z wpisaniem danego EUWT do rejestru. Do zgłoszenia należy załączyć konwencję i statut danego EUWT, uchwały lub decyzje członków o przyjęciu statutu, upoważnienia do dokonywania czynności związanych z wpisaniem EUWT do rejestru oraz zgody na przystąpienie każdego z członków do EUWT wydanej przez państwo członkowskie (w RP zgody MSZ, o której mowa powyżej). Z dniem wpisania do rejestru EUWT nabywa osobowość prawną.
5. Konwencja i statut EUWT oraz ich zmiany podlegają ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski B”. W terminie 10 dni roboczych od rejestracji w Urzędzie Oficjalnych Publikacji Wspólnot Europejskich powinien zostać złożony wniosek o opublikowanie w Dzienniku Urzędowym UE ogłoszenia informującego o utworzeniu EUWT. Polscy członkowie EUWT, mającego siedzibę statutową poza terytorium RP, informują MSZ o konwencji oraz o rejestracji EUWT oraz opublikowaniu jego statutu.
6. Organem nadzoru EUWT w RP jest MSZ. EUWT mające siedzibę statutową na terenie RP prowadzi rachunkowość za zasadach określonych w ustawie o rachunkowości. Kontrolę zarządzania funduszami publicznymi EUWT organizują właściwe organy państwa członkowskiego, w którym znajduje się jego siedziba.
- Procedura tworzenia EUWT w Polsce
NADZÓR I LIKWIDACJA
Właściwe organy państwa członkowskiego, w którym znajduje się siedziba EUWT mają określone w rozporządzeniu uprawnienia nadzorcze. Należy do nich możliwość zakazania wykonywania działalności ugrupowania, a także nakazania wycofania się z niego członka, który został utworzony zgodnie z prawem tego państwa członkowskiego. Likwidacja ugrupowania możliwa jest w przypadku, gdy EUWT prowadzi jakąkolwiek działalność naruszającą przepisy państwa członkowskiego dotyczącą porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego, zdrowia publicznego lub moralności publicznej lub naruszającą interes publiczny państwa członkowskiego. Zastosowanie tych środków nadzorczych możliwe jest po stwierdzeniu określonych naruszeń prawa i nie może być zastosowane w sposób arbitralny. Art. 13 Rozporządzenia (WE) 1082/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie europejskiego ugrupowania współpracy terytorialnej (EUWT) przewiduje kontrolę takich decyzji przez sąd administracyjny. Ponadto sąd lub właściwy organ może rozwiązać EUWT w razie stwierdzenia, że ugrupowanie działa wbrew celom, dla których zostało powołane lub poza zakresem powierzonych zadań. Procedura rozwiązania danego EUWT obowiązkowo musi także zostać ustalona w jego statucie i konwencji.
Organem nadzoru EUWT w RP jest Ministerstwo Spraw Zagranicznych. EUWT mające siedzibę statutową na terenie RP prowadzi rachunkowość za zasadach określonych w ustawie o rachunkowości. Kontrolę zarządzania funduszami publicznymi EUWT organizują właściwe organy państwa członkowskiego, w którym znajduje się jego siedziba.